Kennisbank · AED plaatsing

AED plaatsing voor bedrijven — essentiële richtlijnen

Een AED op de werkplek verhoogt de overlevingskans bij hartstilstand van minder dan 10% naar meer dan 70%. De sleutel zit in strategische plaatsing binnen 1-1,5 minuten loopafstand, correcte signalering en een BHV-team dat weet wat te doen.

TB
Door Thomas Balm · MD AEDCenter, FAI Instructor
·
Gepubliceerd 27 februari 2024 · Bijgewerkt 25 juni 2026 · 10 min leestijd
·
Intern getoetst door het AEDCenter-team

TL;DR: Een AED op de werkplek verhoogt de overlevingskans bij hartstilstand van minder dan 10% naar ruim 70% wanneer het apparaat binnen de eerste minuten wordt ingezet (Hartstichting). De norm voor AED plaatsing voor bedrijven is 1 tot 1,5 minuten loopafstand van elke werkplek. Er is geen expliciete wettelijke AED-plicht voor bedrijven, maar de Arbowet legt een algemene zorgplicht op. Combineer juiste plaatsing met het Internationale ILCOR AED-signaleringssymbool en BHV-integratie — dan bouw jij een hartveilige werkomgeving.

Inhoudsopgave
  1. Waarom een AED op de werkplek het verschil maakt
  2. Wettelijke status — wat moet je écht?
  3. Strategische plaatsing — de 1-1,5 minuten regel
  4. Zichtbaarheid en signalering — het ILCOR-symbool
  5. Welke AED past bij jouw bedrijf?
  6. Installatie en onderhoud — wat je niet mag vergeten
  7. BHV-integratie — train de mensen die actie nemen
  8. Financiering en subsidies voor AED's
  9. Smart AED's en monitoring op afstand
  10. AED-netwerk en regionale samenwerking
  11. Veelgestelde vragen

1. Waarom een AED op de werkplek het verschil maakt

Een hartstilstand in een bedrijf is geen theoretisch risico. In Nederland treden buiten het ziekenhuis jaarlijks naar schatting 16.000 hartstilstanden op — gemiddeld ruim 300 per week. Een groot deel ervan vindt plaats op de werkplek: tijdens vergaderingen, in de magazijnhal, op het sportveld van de bedrijfskantine. Zonder onmiddellijke actie overleeft minder dan 10% van de slachtoffers deze situatie.

De statistieken van de Hartstichting zijn helder: bij snelle defibrillatie binnen 3 tot 5 minuten stijgt de overlevingskans naar 50 tot 70%. Wordt een AED binnen de allereerste minuten ingezet, dan is zelfs meer dan 70% overleving haalbaar. Elke minuut vertraging kost 7 tot 10 procent overlevingskans. De conclusie is simpel: een AED op de werkplek redt levens — en de plaatsing van dat apparaat bepaalt of het ook echt gebruikt kan worden.

Toch zijn veel bedrijven niet goed voorbereid. Een AED die in een afgesloten kast van de receptie staat, of die op de derde verdieping hangt terwijl een collega op de begane grond neerslaat, is bij een hartstilstand in een bedrijf zo goed als nutteloos. AED plaatsing voor bedrijven is daarom geen bijzaak — het is de kern van jouw noodplan.

Jij bent de eerste schakel in de overlevingsketen. Ambulancepersoneel arriveert gemiddeld 8 tot 12 minuten na de melding. Binnen die tijdsspanne beslist jouw AED-locatie over leven of dood. Wees de held — maar begin vandaag, niet als het te laat is.

2. Wettelijke status — wat moet je écht?

De vraag die werkgevers het vaakst stellen: "Is een AED verplicht?" Het eerlijke antwoord is genuanceerd. AED wetgeving Nederland kent geen expliciete AED-plicht voor reguliere bedrijven. Er bestaat geen wet die stelt dat elk kantoor met 50 medewerkers een AED moet hebben.

Wél bestaat er de Arbowet, die in artikel 3 een algemene zorgplicht oplegt: de werkgever zorgt voor een veilige en gezonde arbeidsomgeving. AED bedrijfsverantwoordelijkheid is in die zin impliciet aanwezig. Een bedrijfsarts of arbodienst die een risico-inventarisatie uitvoert, kan aanbevelen een AED aan te schaffen — met name als:

  • Jouw bedrijf meer dan 50 medewerkers heeft;
  • Medewerkers zwaar fysiek werk verrichten (bouw, logistiek, productie);
  • Er medewerkers zijn met een verhoogd hartrisico (leeftijd, bekende hartaandoening);
  • Het pand slecht bereikbaar is voor ambulances (industrieterrein, afgelegen locatie);
  • Jouw branche-cao of sector-richtlijn een AED expliciet noemt.

De FNV voert al jaren lobby voor een wettelijke AED-plicht op de werkplek. Op het moment van publicatie van dit artikel is die plicht er nog niet gekomen, maar de maatschappelijke druk neemt toe. Meerdere grote bedrijven en brancheverenigingen hanteren al interne normen die een AED verplichten voor locaties boven een bepaalde bezetting.

Onze aanbeveling: wacht de wetgever niet af. Een AED is een beperkte investering vergeleken met de consequenties van een onvoorbereide hartstilstand. Ga in gesprek met jouw arbodeskundige over de risicobeoordeling voor jouw specifieke situatie.

3. Strategische plaatsing — de 1-1,5 minuten regel

AED strategische plaatsing begint bij één principe: iedereen in het gebouw moet binnen 1 tot 1,5 minuten loopafstand van een AED kunnen zijn. Niet rijdend met een lift, niet via een beveiligde deur — letterlijk lopend, met het apparaat in de hand, naar het slachtoffer. Dit is de internationaal erkende norm waarop alle AED-plaatsingsadvies is gebaseerd.

Wat betekent 1 tot 1,5 minuten loopafstand in de praktijk? Een gemiddeld persoon legt lopend 80 tot 100 meter per minuut af. In een kantooromgeving met gangen, deuren en mogelijke obstakels is de effectieve loopafstand eerder 60 tot 80 meter. Dit betekent dat op een kantoorvloer van meer dan 1.000 tot 1.200 m² al snel twee AED-locaties nodig zijn om de norm overal te halen.

Looproute-analyse

Begin met een plattegrond van elk bouwlaag. Teken vervolgens vanuit elk potentieel AED-ophan gpunt cirkels met een straal van 60 meter. Elke werkplek die buiten die cirkel valt, is een blinde vlek in jouw paraatheid. Herhaal dit voor elke verdieping. AED locaties die je overweegt, moeten minimaal beantwoorden aan:

  • Vrij bereikbaar voor iedereen, 24/7 (geen slot, geen toegangsbeperking);
  • Aan de looproute van de drukst bezochte gangpaden;
  • Nabij de meest risicovolle zones (productievloer, kantine, fitnessruimte, vergaderzalen);
  • Zichtbaar of duidelijk bewegwijzerd vanuit alle aanlooproutes.

Vloerniveaus en barrièrevrije AED-toegankelijkheid

AED toegankelijkheid is per verdieping afzonderlijk te beoordelen. Een AED op de begane grond helpt niet als de hartstilstand plaatsvindt op de derde verdieping en de lift defect is. De basisregel: elke bouwlaag met werkplekken of publieksfuncties krijgt minstens één eigen AED-locatie. Bij gebouwen met meerdere vleugels, gescheiden branddeuren of meerdere trappen geldt bovendien een AED per bereikbare zone.

Let op barrières: AED-kasten die te hoog hangen (boven 1,50 meter is al minder goed bereikbaar in stress), afgesloten ruimtes die een pincode vereisen, of plaatsen die 's avonds of in het weekend ontoegankelijk zijn als medewerkers overwerken. AED locaties moeten te allen tijde vrij toegankelijk zijn — ook voor mensen met beperkte mobiliteit.

AED-locaties markeren

Zodra AED locaties zijn vastgesteld, moeten ze geregistreerd worden in:

  • Het interne BHV-plan en de ontruimingsplattegronden;
  • Het nationale AED-register via HartslagNu, zodat ook meldkamers en omstanders de locatie kunnen vinden;
  • Digitale vlootbeheersystemen zoals AEDCenter Vlootbeheer voor meerdere locaties.

4. Zichtbaarheid en signalering — het ILCOR-symbool

Een AED die niemand kan vinden, is bij een hartstilstand net zo nutteloos als geen AED. AED zichtbaarheid is dan ook niet een esthetische keuze — het is een levensreddende vereiste.

De internationale standaard voor AED signalering is het Internationale ILCOR AED-signaleringssymbool: een wit hart-met-bliksem op een groene achtergrond. Dit symbool is in 2008 vastgesteld door de International Liaison Committee on Resuscitation (ILCOR) en is inmiddels wereldwijd de herkende standaard. Gebruik altijd dit symbool — geen huisstijl-varianten, geen eigen ontwerp. Herkenbaarheid redt levens.

Goede AED signalering bestaat uit drie lagen:

  1. Directe markering — een bord direct boven of naast de AED-kast, op ooghoogte, met het ILCOR-symbool en het woord "AED";
  2. Routeborden — pijlborden langs de gangen die de richting aangeven naar de dichtstbijzijnde AED-locatie, zichtbaar vanuit alle hoofdlooproutes;
  3. Vloer- of plafondmarkering — in grote open ruimtes (magazijnen, sporthallen) kan een gekleurde vloermarkering of hangende banner de AED-locatie extra zichtbaar maken.

Test jouw signalering: vraag een nieuwe medewerker op de eerste dag om de AED te vinden zonder hulp. Als dat langer dan 60 seconden duurt, is de bewegwijzering onvoldoende. AED toegankelijkheid en zichtbaarheid zijn niet voor eens altijd geregeld — controleer jaarlijks of er nieuwe obstakels of verbouwingen de signalering hebben aangetast.

5. Welke AED past bij jouw bedrijf?

Niet elke AED is even geschikt voor elk bedrijf. De beste AED voor bedrijven is de AED die jouw medewerkers ook daadwerkelijk durven en kunnen inzetten op het moment dat het erop aankomt. Vier criteria bepalen welk model bij jouw situatie past:

CriteriumWat het betekentAanbeveling
BedieningsgemakPictogrammen-paneel vs. LCD-scherm. Pictogrammen zijn sneller begrijpelijk voor ongetrainde gebruikers; LCD biedt meer feedback voor BHV'ers.Pictogrammen voor kantoor; LCD voor BHV-teams en zorgomgeving
IP-ratingWaterdichtheid en stofdichtheid. IP54 voor droge binnenruimtes; IP55-56 voor vochtige omgevingen, magazijnen en buitenopstelling.Min. IP54 binnen; IP55+ buiten of in industriële omgeving
Universal PadsAutomatische aanpassing energie voor volwassenen en kinderen. Verplicht op locaties waar kinderen onder 8 jaar aanwezig zijn.Standaard aanbevolen; bij Vivest-modellen inbegrepen
GarantieFabrieksgarantie geeft zekerheid over levensduur en service. Eis minimaal 10 jaar garantie — minder is een signaal over productkwaliteit.Vivest A1 en A3: 10 jaar fabrieksgarantie standaard

Voor de meeste kantoor- en MKB-omgevingen is de Vivest A1 de standaard keuze: pictogrammen-paneel, halfautomatisch, Universal Pads standaard, IP55, €1.079. Bedrijven met een BHV-team dat regelmatig traint of met een medische functie kiezen voor de Vivest A3 met LCD-kleurenscherm en realtime reanimatie-coaching.

Heb jij meerdere AED-locaties in één gebouw of verspreid over meerdere vestigingen? Dan zijn consistentie en beheergemak doorslaggevend: kies één model voor de hele vloot, zodat training en vervanging van elektroden en batterijen efficiënt gestandaardiseerd kunnen worden.

6. Installatie en onderhoud — wat je niet mag vergeten

Een AED ophangen is de eerste stap — het daadwerkelijk gebruiksklaar houden, is de stap die de meeste bedrijven onderschatten. AED onderhoud is geen bijkomstigheid; een AED die een batterijfout of verlopen elektroden heeft op het moment van een echte hartstilstand, faalt precies wanneer hij nodig is.

ComponentVervangfrequentieKostenindicatie
Elektroden (pads)2-5 jaar (zie vervaldatum op verpakking)€60-€120 per set
Batterij2-5 jaar (afhankelijk van model en gebruik)€150-€350
Software / firmwareBij beschikbaar protocol-update; Vivest-modellen via servicepakketInbegrepen in servicepakket
Periodieke visuele checkMaandelijks door aangewezen BHV'erGeen kosten, 5 minuten
Jaarlijkse keuringJaarlijks€60-€150 of inbegrepen in abonnement

AED elektroden vervangen is de taak die het vaakst over het hoofd wordt gezien. Elektroden hebben een houdbaarheidsdatum omdat de gel op de pad uitdroogt. Een verlopen pad plakt niet goed op de huid en levert een slechte schok af. Zet vervaldatums in je agenda of gebruik een beheerplatform dat je automatisch waarschuwt.

AED updates — zowel software als protocolupdates op basis van nieuwe reanimatierichtlijnen van de Nederlandse Reanimatieraad (NRR) — zijn eveneens relevant. Modellen met firmware-update-functionaliteit blijven langer actueel zonder dat jij het apparaat hoeft te vervangen.

Wil jij het onderhoud uitbesteden? Het AEDCenter Servicepakket en de all-in abonnementen nemen alle vervanging, keuringen en updates over — jij hoeft alleen de maandelijkse visuele check zelf te doen.

7. BHV-integratie — train de mensen die actie nemen

Een AED op de muur is noodzakelijk maar niet voldoende. BHV AED integratie bepaalt of jouw bedrijf ook daadwerkelijk goed reageert bij een hartstilstand. De meeste hartstilstanden op de werkplek worden als eerste opgemerkt door een collega — niet door een BHV'er die toevallig in de buurt staat. Elke medewerker zou de basisstappen moeten kennen: bel 112, start reanimatie, haal de AED.

Voor jouw BHV-team is dat niet genoeg. Zij zijn de mensen die als eerste professioneel handelen. Dat vraagt om:

  • Reguliere reanimatiecursus — de basistechnieken van borstcompressies en beademing, gecombineerd met AED-gebruik, aanbevolen door de NRR;
  • AED scenario training — praktische oefening waarbij deelnemers een gesimuleerde hartstilstand doorlopen: alarm slaan, AED ophalen, elektroden aanbrengen, schok geven, doorgaan met CPR. Wie het écht heeft geoefend, handelt in de werkelijkheid sneller en zekerder;
  • Herhalingstraining — de NRR beveelt jaarlijkse bijscholing aan; spiergeheugen voor reanimatie verdwijnt snel zonder oefening;
  • Scenario's op locatie — oefen in de werkelijke omgeving. De kantoorvloer, het magazijn of de productiehal zijn anders dan een trainingszaal.

Bekijk het volledige trainingsaanbod van AEDCenter op aedcenter.nl/trainingen. Cursussen zijn beschikbaar in de klas, op locatie en in blended learning-formaat voor grotere organisaties.

8. Financiering en subsidies voor AED's

AED financiering hoeft geen belemmering te zijn. Er zijn meerdere routes om de kosten van een AED voor jouw bedrijf te beperken.

Kleinschaligheidsinvesteringsaftrek (KIA)

Een AED is een investering in bedrijfsmiddelen. Als jouw totale bedrijfsinvesteringen in een belastingjaar boven het KIA-drempelbedrag uitkomen, kun jij een percentage van het geïnvesteerde bedrag aftrekken van de belastbare winst. Drempelbedragen en percentages wijzigen jaarlijks — check de actuele KIA-drempels op de website van de Belastingdienst voor het lopende jaar. Bespreek toepasbaarheid met jouw accountant of fiscaal adviseur.

Gemeentelijke subsidies

AED subsidie voor bedrijven is op gemeentelijk niveau met regelmaat beschikbaar. Gemeenten in het kader van hartveilige gemeente-initiatieven bieden soms bijdragen aan MKB-ondernemingen, VvE's, sportverenigingen en scholen. Welke regelingen actief zijn verschilt per gemeente en verandert per jaar. Neem contact op voor een actueel overzicht van subsidiemogelijkheden in jouw regio.

Abonnementsvorm — spreiding van kosten van een AED-apparaat

Als eenmalige aanschaf niet past bij jouw cashflow, bieden de all-in AEDCenter-abonnementen een alternatief: vanaf €27 per maand all-in, inclusief AED, kast, elektroden-vervanging, batterij, software-updates en jaarlijkse keuring. De kosten van een AED-apparaat worden zo gespreid over de looptijd, zonder verrassingen.

9. Smart AED's en monitoring op afstand

De nieuwste generatie smart AED's voegt een extra laag toe aan jouw paraatheid: digitale monitoring. Een smart AED meldt automatisch zijn status — batterijniveau, elektrodenvervaldatum, zelftestresultaten — aan een centraal platform. Jij ontvangt een melding zodra actie vereist is, vóórdat er een probleem ontstaat op het moment dat het er écht toe doet.

AED monitoring is met name waardevol voor:

  • Bedrijven met meerdere AED-locaties of vestigingen;
  • Locaties die 's avonds of in het weekend onbemand zijn;
  • Organisaties die verantwoording moeten afleggen aan arbodeskundigen of leidinggevenden over de status van hun veiligheidsuitrusting.

De Vivest-lijn van AEDCenter ondersteunt IoT-connectiviteit voor remote statusbewaking. Beheer jouw volledige AED-vloot via AEDCenter Vlootbeheer — één dashboard, alle locaties, automatische meldingen bij afwijkingen.

10. AED-netwerk en regionale samenwerking

Jouw AED is niet alleen jouw bezit — het is een schakel in een breder AED netwerk. Wanneer een hartstilstand plaatsvindt, raadpleegt de meldkamer via HartslagNu de database van geregistreerde AED's en stuurt burgerhulpverleners naar de dichtstbijzijnde beschikbare AED. Jouw apparaat kan dus ook het leven redden van een voorbijganger, iemand uit het naastgelegen bedrijventerrein, of een bezorger op het parkeerterrein.

Door jouw AED-locatie te registreren en bij te dragen aan een hartveilige gemeenschap, word jij onderdeel van de regionale AED samenwerking. Gemeenten en bedrijventerreinen werken steeds vaker samen aan 6-minutenzones: netwerken waarbij het gehele gebied zo gedekt is dat overal binnen 6 minuten een AED bereikbaar is voor burgerhulpverleners.

Heb jij meerdere panden op een bedrijventerrein, of overweeg jij samenwerking met naastgelegen bedrijven? Lees meer over hoe AEDCenter dit aanpakt op de pagina voor gemeenten. Een gezamenlijke AED-strategie is goedkoper, beter gedekt en versterkt de band met de lokale gemeenschap.

Veelgestelde vragen

Hoeveel AED's heb ik nodig in mijn bedrijf?

De vuistregel is één AED per bouwlaag, zodanig geplaatst dat elke medewerker binnen 1 tot 1,5 minuten loopafstand is. Op een kantoorvloer tot 1.200 m² volstaat doorgaans één centraal opgehangen apparaat. Bij grotere oppervlakten, verspreide afdelingen of meerdere vleugels zijn twee AED-locaties per laag aan te raden. Gebouwen met meer dan 50 medewerkers of een hoog risicoprofiel kiezen voor redundante opstelling.

Waar moet een AED hangen in een kantoorgebouw?

Hang de AED bij de verkeersader van de verdieping: nabij de lift, het trappenhuis of de receptie. Het apparaat moet vrij van obstakels zijn, op 100-150 cm hoogte (handgreep bereikbaar), uitgerust met het Internationale ILCOR AED-signaleringssymbool en vanuit alle gangpaden zichtbaar of met borden aangegeven. Sluit de AED nooit op in een afgesloten kast, bureaula of beveiligde ruimte.

Is een AED verplicht voor mijn bedrijf?

Nederland kent geen expliciete AED-plicht voor reguliere bedrijven. De Arbowet legt een algemene zorgplicht op: een veilige en gezonde werkplek. Afhankelijk van bedrijfsgrootte, risicoprofiel en branche kan jouw arbodienst een AED aanbevelen als noodzakelijke maatregel. Specifieke sectoren (luchtvaart, grote evenementen) kennen eigen richtlijnen. Overleg met jouw arbodeskundige over wat dit concreet betekent voor jouw situatie.

Wat kost een AED voor een bedrijf?

Een AED voor bedrijfsgebruik kost tussen €1.079 (Vivest A1, instap binnen) en circa €1.900 (professioneel model met LCD en IP56). Daar bovenop komen kosten voor de kast (€90-€450), BHV-training (€89-€225 per persoon) en periodiek onderhoud. Een abonnementsvorm begint vanaf €27 per maand all-in. Bekijk de actuele mogelijkheden via de paraatheidscheck.

Moet een AED binnen of buiten?

Dat hangt af van waar jouw medewerkers zich bevinden. Een kantoor met medewerkers binnenshuis volstaat met een binnen-AED (min. IP54). Bedrijven met buitenactiviteiten — magazijnen, bouwterreinen, distributiecentra — hebben een buiten-AED nodig met minimaal IP55 en een verwarmde kast. Buiten-AED's moeten ook bij vorst, regen en volle zon goed functioneren. AED toegankelijkheid geldt voor alle weersomstandigheden.

Hoe vaak moet onderhoud op een AED?

Elke AED voert dagelijkse zelftest uit. Aanvullend: elektroden controleren op vervaldatum (elke 2-5 jaar vervangen), batterijstatus bewaken (elke 2-5 jaar vervangen), maandelijkse visuele controle door een aangewezen BHV'er en een jaarlijkse keuring. Na een daadwerkelijke inzet zijn elektrodevervanging en inzetcheck altijd verplicht. Via het servicepakket neemt AEDCenter alle AED onderhoud over.

Wie mag een AED gebruiken op de werkplek?

Iedereen mag een AED gebruiken — het apparaat is wettelijk en technisch ontworpen voor leken zonder training. In de praktijk zijn jouw BHV'ers de eersten die in actie komen, maar ook een collega zonder BHV-diploma die een AED aanlegt handelt niet verkeerd. De Nederlandse Reanimatieraad (NRR) beveelt aan dat iedereen de basisstappen kent. Hoe meer medewerkers getraind zijn, hoe groter de kans op een goede uitkomst bij hartstilstand in een bedrijf.

Welke training hebben mijn medewerkers nodig?

De NRR-aanbeveling is dat BHV'ers jaarlijks bijscholing volgen in reanimatie en AED-gebruik. Een basistraining duurt 4-8 uur; een herhalingstraining 2-3 uur. Praktische AED scenario training — waarbij deelnemers het apparaat aanleggen in een gesimuleerde bedrijfssituatie — is effectiever dan theorie alleen. Bekijk het volledige aanbod op /trainingen/.

Krijg ik subsidie voor een AED in mijn bedrijf?

Gemeenten bieden met regelmaat AED subsidie voor bedrijven en andere organisaties, met name voor MKB, sportverenigingen, VvE's en scholen. Welke regelingen actief zijn verschilt per gemeente en jaar. Op rijksniveau is er geen vaste AED-subsidie voor reguliere bedrijven. Via de KIA kan een AED-aankoop fiscaal voordelig zijn als totale investeringen boven de drempel liggen. Check KIA-drempels bij de Belastingdienst. Neem contact op voor een overzicht van huidige regelingen in jouw regio.

Wat is het verschil tussen een AED met of zonder kinderfunctie?

Een AED met kinderfunctie (of Universal Pads) past automatisch de schokenergie aan voor kinderen onder de 8 jaar of lichter dan 25 kg. Een AED zonder kinderfunctie geeft de volledige volwassen-energie, wat bij kleine kinderen overmatige weefselschade kan veroorzaken. Op locaties waar kinderen aanwezig zijn is Universal Pads de standaard aanbeveling van de Nederlandse Reanimatieraad. Voor een puur kantooromgeving zonder kinderen is een AED zonder kinderfunctie technisch voldoende, maar Universal Pads-modellen kosten nauwelijks meer en verbreden het inzetbereik.

Verder lezen

Hulp nodig bij AED-plaatsing in jouw bedrijf?

Stuur jouw situatie door — locatie, plattegrond, aantal medewerkers. Een AEDCenter-specialist brengt de optimale AED-locaties in kaart en adviseert binnen 4 uur. Geen verkoopdruk, geen callcenter.